عكس صفحه بعد: كلاس درس تشريح و آناتومي دكتر اميراعلم خان در مدرسه‌ي دار‌الفنون | آن كه پشت ميز نشسته دكتر اميراعلم‌خان است و برخي از شاگردانش گرد او ايستاده‌اند| آرشيو موسسه‌ي مطالعات تاريخ معاصر ايران

مهر ۱۳۹۵

گزارش‌های روزنامه‌ی وقایع اتفاقیه درباره‌ی گشایش دارالفنون

دارالفنون اولین مدرسه‌ی دولتی ایرانی در معنای امروزی آن است: مدرسه‌ای که ساختمانش را دولت ساخت، تجهیز کرد و آرام‌آرام توسعه داد. تمام هزینه‌هایش را تقبل کرد. معلم از اروپا آورد، مترجم استخدام کرد و دانش‌آموزان را به‌رایگان ثبت‌نام ‌کرد. برای دانش‌آموزان حقوق ماهانه مقرر کرد و لباس یک‌شکل تهیه دید.

مدرسه‌ي بزرگ انگليسي‌ها در بمبئي | نسخه‌ي خطي سفرنامه‌ي ميرزا فضل‌الله شيرازي به هندوستان

شهریور ۱۳۹۵

گزیده‌ای از سفرنامه‌ی منشی مظفرالدین‌شاه به هندوستان

بنگلور یکی از شهرهای قدیم هندوستان است و آب‌وهوایش هیچ نسبت به سایر جاهای هندوستان ندارد. از جمیع اطراف هندوستان، انگلیسی‌ها در ایام تابستان در آنجا جمع می‌شوند، ییلاق بسیار خوبی است.

66-RevayatDarGozaresh-Pishkhaan

خرداد ۱۳۹۵

حال و هوای تهران و تهرانی‌ها در ماه رمضان ۱۲۳۰ تا ۱۲۳۶ شمسی در روزنامه‌ی وقایع اتّفاقیه

در تهراني که هنوز خیلی از عمر پایتختی‌اش نمی‌گذشت، رمضان را فقط روزه‌داری خاص نکرده بود، تغییر روش زندگی مردم هم این ماه را خاص مي‌كرد. گاهی این تغییر آن‌قدر زیاد بود که جای شب و روز برای بعضی‌ها عوض می‌شد. آدم‌هایی بودند که در طول روز استراحت می‌کردند و از دم غروب تا سحر بیدار بودند و مشغول کار و گردش و دیدوبازدید و خریدوفروش.

بخشی از  حياط آبدارخانه‌ي مباركه كاخ گلستان و گروهي از فراشان

ارديبهشت ۱۳۹۵

گزارشی از آبداری و آبدارخانه و مطبخ و آشپزخانه

خدمت كردن به ديگري از جايي شغل شد كه آدم‌ها آداب و مناسكي را براي كارهاي‌شان در نظر گرفتند. چاي بايد در استكان فلان‌طور خورده شود و گوشت مرغ و ماكيان بايد بهمان‌طور پخته شود. آداب پختن و عمل آوردن و پذيرايي كردن از كاخ‌هاي سلطنتي شروع شد اما امروز جزئي از زندگي روز‌مره ما است.

ايوان طلاي صحن مطهر حضرت سيد‌الشهدا(ع) در كربلا،  اواسط دوره قاجار

مهر ۱۳۹۴

روایت حمله‌ی وهابیان به کربلا به روایت میرزا ابوطالب اصفهانی

مجملي از بيان حادثه‌ي مذكور اين‌كه هيجدهم ذيحجه، روز غديرخم، كه اكثر مردم معتبر كربلا به زيارت مخصوصه‌ي نجف رفته بودند، قريب بيست و پنج هزار وهابي، سوار اسب‌هاي عربي و شترهاي نجيب، وارد نواحي شهر كربلا شدند. چون بعضي از آنها در لباس زوار قبل از اين داخل شهر شده بودند.

مجسمه‌ي ميرزا صالح شيرازي به‌عنوان شمايل مردشرقي در بناي يادبود پرنس آلبرت در كنزينگتون لندن

مهر ۱۳۹۴

به لفظ مبارک فرمودند ما نمی‌دانیم حال چه صنعت را خواهی آموخت. عرض کردم بنده قابل صنعت نیستم. آقا محمدکاظم حکاک و اوستاد محمدعلی چقماق‌ساز به‌جهت صنعت خواهند رفت. باز فرمودند که ممکن نیست که چیزی آموزی؟ عرض کردم زبان فرانسه و انگریزی و لاتین و حکمت طبیعی، لیکن صنعت نمی‌توانم بیاموزم.

با قلب شكسته، ميان صحن، زير باران

شهريور ۱۳۹۴

گزارش بمباران حرم مطهر رضوی به دست نیروهای روسیه‌ی تزاری

بلي! مسلم است هركس غريب و بي‌كس باشد مستعد و آماده‌ي همه نوع مصائب و نوائب مي‌گردد. مخصوصا امام رضا عليه‌السلام چنان‌كه خودش هم فرموده بود مرا در دارِ مضيعت ‌و بلاد غربت دفن مي‌كنند.

ايران زندگاني ساحلي مي‌خواهد

جدل خوانندگان حبل‌المتین درباره‌ی وضعیت جنوب ایران

جزيره‌ي هرمز که در دهنه‌ي تنگه واقع شده، داراي يک معدن عمده است که مصرف آن براي تقريبا تمام دنيا منحصر است. براي استخراج اين معدن چنان‌چه فعلا امتياز آن را دولت به امين‌التجار داده است، مخارج خيلي جزئي و به‌طور آساني ميسر است ولي افسوس که دولت نفهميده اين امتياز را به ديگري محول نموده؛ يعني امتيازکننده در سال هجده‌هزار تومان مخارج مي‌کند و صدهزار تومان سود مي‌برد.

با پاي پياده، بي‌زاد و راحله

تیر ۱۳۹۴

گزیده‌ی گزارش روزنامه‌های قاجاری از وضع نجف

ابدا تفاوتي به قيمت اشيا نمي‌كند، بلكه روز‌به‌روز ارزان‌تر هم مي‌شود و اين ولايت كه وادي غير ذي‌زرع است، از بركت حضرت اميرالمومنين عليه‌السلام از جميع ماكولات و حبوبات مملو بوده و هست با وجود اين همه جمعيت كه در اين ولايت موجود است، از قبيل مجاور و مسافر و زوار و طلاب و غيره.

اشک به اشک

آذر ۱۳۹۰

روایت چهل منبر در روزنامه خاطرات اعتماد السلطنه

آدمی که عزمِ چهل منبر می‌کرد، هر‌‌بخشِ سوگنامه امام(ع) را پای منبری و واعظی می‌شنید و چند دقیقه‌ای گریه می‌کرد و سراغِ منبرِ بعدی می‌رفت. ترکیبی بود از عزاداریِ شنیداری و استحبابِ پیاده‌روی در مسیری که امام رفته ‌بود.