برگزیده‌ای از اولین آگهی‌های تبلیغاتی قرائت‌خانه‌ها در ایران

با رشد فزاینده‌ی مطبوعات و صنعت نشر كتاب، دیگر نمی‌شد به همه‌ی آنچه منتشر می‌شد دسترسی داشت. از طرفی با تشكیل مدارس و بار آمدن نسل نواندیشِ باسواد، نیاز به محلی بود كه مراجعین بدون پرداخت هزینه های زیاد به كتاب و مجله و روزنامه دسترسی داشته باشند و بتوانند در سكوت و آرامش مطالعه كنند.

مهر ۱۳۹۶

داستان ‌های هزار و يك روز؛ قسمت هفتم

هزارویک روز داستان شاهزاده‌خانم زیبایی است كه خواب غریبی می‌بیند و با تعبیر آن نتیجه می‌گیرد تمامی مردان بی‌وفا هستند. او تصمیم می‌گیرد هیچ‌وقت ازدواج نکند و از پدرش می‌خواهد او را مجبور به وصلت با كسی نکند. پدر می‌پذیرد اما پس از مدتی دست‌به‌دامان دایه‌ی دختر می‌شود تا بداند مشکل چیست و چگونه می‌تواند دختر را از این فکر منصرف کند.

مهر ۱۳۹۶

گزيده‌ای از اعلان‌ها و اخبار روزنامه‌ی تربيت در مورد مدارس جديد

یكی از جرایدی كه آن روزها اخبار و وقایع فرهنگی را پوشش می‌داد (اعلان تاسیس مدارس جدید، برنامه‌های درسی هر مدرسه، اخبار مربوط به امتحانات و نتایج و خروجی‌های این مدارس) روزنامه‌ی تربیت بود كه نخستین روزنامه‌ی غیردولتی ایران به شمار می‌آمد. روزنامه‌ی تربیت با صاحب امتیازی محمدحسین فروغی از سال ۱۲۷۵ خورشیدی به مدت دوازده سال فعالیت داشت كه در این مدت ۴۳۴ شماره‌ی آن منتشر شد.

مهر ۱۳۹۶

تصاویری از دانشجویان ایرانی در اروپا در اوایل عصر ناصری

این حس نیاز به علوم جدید، بسیاری از تصمیم‌گیرندگان را بر آن داشت تا گروهی از جوانان را برای تحصیل روانه‌ی دنیای غرب كنند، باشد كه ایران هم مانند مصر خدیوی یا عثمانی مجیدی، دارای فاكولته‌های متعدد و شعبات مختلف دارالفنون گردد. این دانشجویان كه بیشتر دانش‌آموزان بزرگسال از خانواده‌های مختلف اعیان و عوام درب‌خانه بودند، هر یك با رخت و ریخت‌های مختلف راهی اروپا و تحصیل در فرانسه و انگلستان شدند

مهر ۱۳۹۶

بخشی از تعلیم‌نامه‌ی معلمان در دوره‌ی قاجار

میرزا حسن رشدیه نخستین کسی است که به فکر افتاد قدمی آموزشی فراتر از مکتب و مکتب‌خانه بردارد. او دوره‌ی دانشسرای تعلیم را در بیروت و ایروان گذراند و به ابزار آموزش جدید و روش‌های نوین آن آشنا شد. سپس مدرسه تاسیس کرد و در آن کوشید نسلی را بار بیاورد که دیگر مسئله‌اش تنبیه و تذکار نباشد.

شهریور ۱۳۹۶

داستان‌های هزار و يك روز؛ قسمت ششم

هزارویک روز کتابی است به سیاق هزارویک شب و گویا به تقلید از آن و برای رقابت با آن نوشته شده است. نویسنده‌ی كتاب داستان‌هایی را تعریف می‌كند كه موضوع كلی همه‌شان یكی است: باوفایی و قابل اعتماد بودن مردان. هدف روایت تك‌تك داستان‌ها این است تا به دختر پادشاه که به‌واسطه‌ی خوابی از مردان گریزان شده، نشان بدهد همه‌ی مردان بی‌وفا و خیانتکار نیستند.

شهریور ۱۳۹۶

تذكره‌ی شعرای فارس در دوره‌ی صفوی

میرزا محمدطاهر نصرآبادی از جوانی به تدوین فرهنگ شعرای نیمه‌ی دوم سلطنت صفویان پرداخت و وقتی شرح کار و احوال و تذکره‌اش از ایران فراتر رفت، بسیاری از شعرای ماوراءالنهر و عثمانی و هند و سند و مولتان، اشعار و احوال خود را برای او می‌فرستادند. بخشی از این تذکره که به نام خود او به تذکره‌ی نصرآبادی مشهور است، به معرفی و شرح احوال شعرای معاصر با وی از شیراز اختصاص دارد.

شهریور ۱۳۹۶

برش‌هایی از كتاب شیرازنامه تالیف قرن هشتم

شاید نخستین و قدیم‌ترین توصیفی که از شیراز شده، متعلق به کتاب تاریخی شیرازنامه باشد که جوانی از خاندان کهن زرکوب شیراز، در قرن هشتم آن را نوشته. وی نگارش شیرازنامه را در بغداد آغاز کرد و در تمام عمر جز این کتاب گرد هیچ کاری نگردید. این کتاب تاریخچه‌ای از شیراز و بنای آن از آغاز تا زمان مولف دارد و با مجموعه‌ای از افسانه‌ها و تاریخ حکما و بزرگان و سلاطین عجم و والیان عرب تکمیل می‌شود.

شهریور ۱۳۹۶

توصیف فارس و نواحی آن در كتاب حدودالعالم

شیراز: قصبه‌ی پارس است. شهری بزرگ است و خرم باخواسته و مردمان بسیار و دارالملک است و این شهر را به روزگار اسلام کرده‌اند و اندر وی یک قهندز است قدیم سخت استوار، آن را قلعه‌ی شه‌موبد خوانند و اندر وی دو آتشکده است که آن را بزرگ دارند.

مرداد ۱۳۹۶

داستان‌های هزار و يك روز؛ قسمت پنجم

هزارویک روز کتابی است به سیاق هزارویک شب و گویا به تقلید از آن و برای رقابت با آن نوشته شده است. نویسنده‌ی كتاب داستان‌هایی را تعریف می‌كند كه موضوع كلی همه‌شان یكی است: باوفایی و قابل اعتماد بودن مردان. هدف روایت تك‌تك داستان‌ها این است تا به دختر پادشاه که به‌واسطه‌ی خوابی از مردان گریزان شده، نشان بدهد همه‌ی مردان بی‌وفا و خیانتکار نیستند.